Photocopy Sách Để Học Tập Có Vi Phạm Quyền Tác Giả Không?

Photocopy Sách Để Học Tập Có Vi Phạm Quyền Tác Giả Không?

Photocopy sách bản quyền là băn khoăn quen thuộc của học sinh, sinh viên khi cần tài liệu học tập nhưng không phải lúc nào cũng mua được sách gốc. Tuy nhiên, mục đích học tập không có nghĩa là được phép sao chép toàn bộ tác phẩm.

Pháp luật sở hữu trí tuệ chỉ cho phép photocopy trong phạm vi và điều kiện nhất định. Bài viết dưới đây phân tích rõ ranh giới giữa sao chép hợp pháp và hành vi có thể bị coi là xâm phạm quyền tác giả.

Photocopy Sách Có Phải Là Hành Vi Sao Chép Tác Phẩm Không?

Theo điểm a khoản 1 Điều 14 Luật Sở hữu trí tuệ, tác phẩm văn học, khoa học, sách giáo khoa, giáo trình và các tác phẩm khác được thể hiện dưới dạng chữ viết hoặc ký tự khác thuộc loại hình được bảo hộ quyền tác giả.

Theo điểm c khoản 1 Điều 20 Luật Sở hữu trí tuệ, quyền tài sản của chủ sở hữu quyền tác giả bao gồm quyền sao chép trực tiếp hoặc gián tiếp toàn bộ hoặc một phần tác phẩm bằng bất kỳ phương tiện hay hình thức nào, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

Vì vậy, photocopy sách là một hình thức sao chép tác phẩm và về nguyên tắc thuộc quyền của chủ sở hữu quyền tác giả.

Khi Nào Photocopy Sách Bản Quyền Không Bị Xem Là Xâm Phạm?

Theo điểm b khoản 1 Điều 25 Luật Sở hữu trí tuệ, việc sao chép hợp lý một phần tác phẩm bằng thiết bị sao chép để nghiên cứu khoa học, học tập của cá nhân và không nhằm mục đích thương mại thuộc trường hợp không phải xin phép và không phải trả tiền bản quyền. Tuy nhiên, pháp luật cũng yêu cầu phải thông tin về tên tác giả và nguồn gốc, xuất xứ của tác phẩm.

Đồng thời, theo khoản 2 Điều 25 Luật Sở hữu trí tuệ, việc sử dụng tác phẩm không được mâu thuẫn với việc khai thác bình thường tác phẩm và không được gây thiệt hại một cách bất hợp lý đến lợi ích hợp pháp của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả.

Được Photocopy Tối Đa Bao Nhiêu Phần Của Cuốn Sách?

Theo khoản 1 và khoản 3 Điều 25 Nghị định 17/2023/NĐ-CP, chỉ được sao chép hợp lý không quá một bản của một phần tác phẩm.

Đối với tác phẩm dạng chữ viết, việc photocopy, chụp ảnh hoặc hình thức tương tự khác được giới hạn tối đa không quá 10% tổng số trang hoặc tổng đơn vị lưu trữ, tổng số từ của ấn bản, độ dài nội dung của ấn bản đối với tác phẩm được cung cấp dưới dạng ấn bản điện tử không chia trang.

Ví dụ: một cuốn sách có 300 trang thì việc photocopy theo ngoại lệ phục vụ học tập của cá nhân về nguyên tắc không được vượt quá 30 trang.

Có Được Photocopy Toàn Bộ Cuốn Sách Để Học Không?

Không thể áp dụng ngoại lệ trên để photocopy toàn bộ cuốn sách. Theo điểm a khoản 1 Điều 25 Luật Sở hữu trí tuệ, cá nhân được tự sao chép một bản để nghiên cứu khoa học, học tập và không nhằm mục đích thương mại, nhưng quy định này không áp dụng trong trường hợp sao chép bằng thiết bị sao chép.

Khoản 2 Điều 25 Nghị định 17/2023/NĐ-CP, được sửa đổi bởi Điều 9 Nghị định 134/2026/NĐ-CP, xác định thiết bị sao chép là thiết bị có chức năng sao chép với toàn bộ hoặc một phần linh kiện liên quan được tự động hóa. Máy photocopy thuộc nhóm thiết bị này.

Do đó, việc photocopy 100% một cuốn sách để học tập không thuộc ngoại lệ tại điểm a khoản 1 Điều 25. Nếu sao chép tác phẩm dạng chữ viết vượt quá mức 10%, khoản 4 Điều 25 Nghị định 17/2023/NĐ-CP yêu cầu phải được chủ sở hữu quyền tác giả cho phép và trả tiền bản quyền, quyền lợi vật chất khác nếu có.

Photocopy Sách Bản Quyền Vượt Quá Giới Hạn Có Thể Vi Phạm Quyền Tác Giả Không?

Có thể. Khi việc photocopy không đáp ứng điều kiện của ngoại lệ tại Điều 25, quyền sao chép của chủ sở hữu quyền tác giả tiếp tục được bảo hộ theo Điều 20 Luật Sở hữu trí tuệ.

Theo khoản 2 và khoản 3 Điều 28 Luật Sở hữu trí tuệ, hành vi xâm phạm quyền tài sản hoặc không thực hiện, thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ theo Điều 25 có thể được xác định là hành vi xâm phạm quyền tác giả.

Vì vậy, photocopy toàn bộ sách, photocopy vượt quá giới hạn luật định hoặc sao chép để bán, phân phối cho nhiều người không thể chỉ dựa vào lý do "phục vụ học tập" để được miễn trách nhiệm về quyền tác giả.

Kết Luận Về Photocopy Sách Bản Quyền

Photocopy sách để học tập không mặc nhiên là vi phạm quyền tác giả. Cá nhân có thể photocopy hợp lý một phần tác phẩm để học tập, nghiên cứu và không nhằm mục đích thương mại mà không phải xin phép, không phải trả tiền bản quyền.

Đối với sách và tài liệu dạng chữ viết, giới hạn cần đặc biệt lưu ý trong quy định về photocopy sách bản quyền là không quá một bản và tối đa 10% tác phẩm theo Điều 25 Nghị định 17/2023/NĐ-CP. Nếu photocopy vượt mức này, người sao chép phải được chủ sở hữu quyền tác giả cho phép và thực hiện nghĩa vụ về tiền bản quyền theo quy định.

Tác giả: Phạm Nguyễn Tường Vy


Liên hệ ngay với Công ty Luật TNHH New & New:

Tổng đài tư vấn: 090.180.6668

Email: info@newlawfirm.com.vn

Địa chỉ: 195 Nguyễn Hồng Đào, Phường Tân Bình, TP. Hồ Chí Minh

Website: https://newlawfirm.com.vn

Đăng ký

Tìm kiếm tin tức