Giấy An Toàn Thực Phẩm: Quán Ăn, Trà Sữa, Bánh Mì Có Cần Xin Không?

Rất nhiều chủ hộ kinh doanh khi mở quán ăn, trà sữa hay xe bánh mì đều thắc mắc: "Mình bán nhỏ thôi, có cần xin giấy an toàn thực phẩm không?"

Câu trả lời là tùy mô hình kinh doanh. Có trường hợp bắt buộc phải xin, có trường hợp được miễn — nhưng dù được miễn giấy, vẫn phải bảo đảm điều kiện vệ sinh theo quy định.

Nếu thuộc diện bắt buộc mà vẫn kinh doanh không có giấy an toàn thực phẩm, mức phạt đối với cá nhân, hộ kinh doanh có thể từ 10–15 triệu đồng; đối với tổ chức, doanh nghiệp lên đến 20–30 triệu đồng.

I. Không Phải Cứ Bán Đồ Ăn Là Phải Xin Giấy An Toàn Thực Phẩm

Theo khoản 1 Điều 11 Nghị định 15/2018/NĐ-CP, cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm phải có giấy an toàn thực phẩm khi hoạt động — trừ các trường hợp được miễn tại Điều 12 của cùng Nghị định.

Các trường hợp không phải xin giấy an toàn thực phẩm gồm:

• Sản xuất ban đầu nhỏ lẻ
• Kinh doanh thực phẩm không có địa điểm cố định
• Kinh doanh thực phẩm nhỏ lẻ
• Kinh doanh thực phẩm bao gói sẵn
• Kinh doanh thức ăn đường phố

Điểm mấu chốt là phải xác định đúng mô hình kinh doanh của mình thuộc nhóm nào để tránh vi phạm.

II. Quán Ăn, Trà Sữa, Tiệm Bánh Mì Cố Định Thường Phải Có Giấy An Toàn Thực Phẩm

Nếu hộ kinh doanh mở quán ăn, quán trà sữa, tiệm bánh mì có địa điểm cố định, có chế biến, pha chế và phục vụ trực tiếp cho khách thì ngành nghề thường được xác định là kinh doanh dịch vụ ăn uống.

Trường hợp này, nếu không thuộc diện miễn, cơ sở phải xin giấy an toàn thực phẩm trước khi mở cửa hoạt động.

Theo khoản 1 Điều 34 Luật An toàn thực phẩm 2010, cơ sở được cấp giấy khi đáp ứng đủ hai điều kiện:

• Có đủ điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm phù hợp với loại hình kinh doanh
• Có đăng ký ngành nghề kinh doanh thực phẩm trong Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh

III. Xe Bánh Mì, Thức Ăn Đường Phố — Được Miễn Giấy Nhưng Không Được Làm Ẩu

Xe bánh mì, xe đồ ăn lưu động, quầy thức ăn đường phố — nếu không có địa điểm cố định hoặc thuộc trường hợp thức ăn đường phố — có thể không phải xin giấy an toàn thực phẩm theo Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP.

Tuy nhiên, được miễn giấy không có nghĩa là được bán tùy tiện.

Về địa điểm bày bán (Điều 31 Luật ATTP 2010): phải cách biệt nguồn ô nhiễm; thức ăn phải được bày trên bàn, giá, kệ hoặc phương tiện bảo đảm vệ sinh.

Về nguyên liệu, dụng cụ và người bán (Điều 32 Luật ATTP 2010): nguyên liệu phải có nguồn gốc rõ ràng; dụng cụ bảo đảm vệ sinh; có che nắng, mưa, bụi, côn trùng; có nước sạch; người bán phải đảm bảo sức khỏe và kiến thức an toàn thực phẩm.

Xe bánh mì không cần giấy an toàn thực phẩm nhưng vẫn phải sạch, rõ nguồn gốc, có che chắn và người bán phải giữ vệ sinh đúng quy định.

IV. Không Có Giấy An Toàn Thực Phẩm Bị Phạt Bao Nhiêu?

Theo Điều 18 Nghị định 115/2018/NĐ-CP, sửa đổi bởi khoản 8 Điều 1 Nghị định 124/2021/NĐ-CP (lưu ý: mức phạt trong Nghị định là mức phạt áp dụng với tổ chức; cá nhân bằng 1/2):

Kinh doanh dịch vụ ăn uống không có giấy trong trường hợp bắt buộc, hoặc giấy đã hết hiệu lực:

Sản xuất, kinh doanh thực phẩm không có giấy trong trường hợp bắt buộc:

Ngoài ra, cơ sở có thể bị phạt thêm nếu người chế biến không được tập huấn ATTP, sử dụng nguyên liệu không rõ nguồn gốc hoặc để xảy ra ngộ độc thực phẩm.

V. Kết Luận

Nếu chỉ bán xe bánh mì, xe đồ ăn lưu động hoặc thức ăn đường phố, hộ kinh doanh có thể không phải xin giấy an toàn thực phẩm — nhưng vẫn phải bảo đảm vệ sinh, nguồn gốc nguyên liệu, dụng cụ che chắn và sức khỏe người bán.

Nếu mở quán ăn, quán trà sữa, tiệm bánh mì có địa điểm cố định, có chế biến, pha chế phục vụ khách — cần kiểm tra ngay mình có thuộc diện phải xin giấy an toàn thực phẩm không. Bởi nếu bắt buộc mà không có giấy, mức phạt lên đến 15–30 triệu đồng, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động kinh doanh.

Bán đồ ăn nhỏ không có nghĩa là được bỏ qua giấy an toàn thực phẩm. Muốn kinh doanh bền vững, cần chuẩn bị đúng giấy tờ, đúng điều kiện ngay từ đầu.

Tác giả: Đỗ Thị Thủy Tiên

Liên hệ ngay với Công ty Luật TNHH New & New:

Tổng đài tư vấn: 090.180.6668

Email: info@newlawfirm.com.vn

Địa chỉ: 195 Nguyễn Hồng Đào, Phường Tân Bình, TP. Hồ Chí Minh

Website: https://newlawfirm.com.vn